وظایف بازرگانی

در مقاله قبلی به تعاریف، مفاهیم پایه و پرداختیم و در این مقاله به موضوعات خواهیم پرداخت.

وظائف و فعالیت های بازرگانی بر پایه و مبنای تعریفی که گفته شد، نقش رابط و پل ارتباطی را برای عوامل تولید کالا و مصرف کنندگان ایفا می کند و معمولاٌ در حول دو محور زیر فعالیت می کند:

1. تهیه و تدارک مواد، عوامل تولید و سایر خدمات مربوط به آن برای به گردش درآوردن فعالیت های تولیدی و خدماتی

2. تلاش برای هدایت کالاهای تولید شده و یا خدمات قابل ارائه و رساندن آن به دست مصرف کنندگان

معاملات بازرگانی و تجاری

در ماده ۲ قانون تجارت ایران، معاملات بازرگانی به ده نوع زیر محدود شده است:

1. خرید یا تحصیل هر نوع مال منقول به قصد فروش یا اجاره، اعم از اینکه تصرفاتی در آن شده و یا نشده باشد

2. تصدی حمل و نقل از راه خشکی، آب یا هوا به هر نحوی که باشد

3. هر قسم عملیات دلالی یا حق العمل کاری (کمیسیون) و یا عاملی و همچنین تصدی به هر نوع تاسیساتی که برای انجام بعضی امور ایجاد شود، از قبیل تسهیل معاملات ملکی یا پیدا کردن خدمه یا تهیه و رسانیدن ملزومات و جز اینها

4. تاسیس و به کار انداختن هرگونه کارخانه مشروط بر اینکه برای رفع حوائج شخصی نباشد

5. تصدی عملیات حراجی

6. هر قسم عملیات صرافی و بانکی

7. تصدی هر قسم نمایشگاه های عمومی

8. معاملات برواتی اعم از اینکه بین تاجر یا غیرتاجر باشد

9. عملیات بیمه دریایی و غیر دریایی

10. کشتی سازی، خرید و فروش کشتی و کشتیرانی داخلی یا خارجی و معاملات مربوط به آن

معاملات تجاری به موجب ماده ۳ قانون تجارت ایران به اعتبار تاجر بودن متعاملین یا یکی از آنها تجارتی محسوب می‌شود:

1. کلیه معاملات بین تجار و کسبه و صرافان و بانک ها

2. کلیه معاملاتی که تاجر یا غیرتاجر برای حوائج تجاری خود انجام می دهد

3. کلیه معاملاتی که اجزاء یا خدمه یا شاگرد تاجر برای امور تجاری ارباب خود انجام می دهد

4. کلیه معاملات در شرکت های تجاری

به موجب ‌‌ماده 4 قانون تجارت ایران ، معاملات غیر منقول به هیچ وجه تجارتی محسوب نمی‌شود. همچنین به موجب ‌ماده 5 قانون تجارت ایران، کلیه معاملات تجار، تجارتی محسوب می شود، مگر اینکه ثابت شود معامله مربوط به امور تجارتی نیست.

خدمات بازرگانی

خدمات بازرگانی که توسط بازرگانان یا شرکت‌های بازرگانی انجام می‌پذیرند به شکل زیر دسته‌بندی می‌شوند:

1. خدمات بازرگانی به تولیدکننده:

تولیدکنندگان کالا و خدمات برای تولید کالا و یا عرضه خدمت نیازمند به مواد و وسایلی هستند تا بوسیله آنها بتوانند محصول خود را ساخته و عرضه کنند. این موارد شامل خریدن ماشین‌ آلات ، مواد اولیه، ابزار، قطعات و … است که در حوزه شناسایی منابع، تامین، تجهیز و تدارک مواد و وسایل در قالب خدمات بازرگانی به تولیدکنندگان ارائه می شود.

از سوی دیگر رساندن کالا و خدمات به مصرف کنندگان نیز ازجمله فعالیت هایی است که روند خدمات بازرگانی، برای تولیدکننده انجام می دهد و نگرانیهای وی را برای رساندن محصول به مصرف کننده برطرف می سازد.

2. خدمات بازرگانی به مصرف کننده:

خدمات بازرگانی با شناسایی نیازها و سلیقه مشتریان، تلاش می کند تا کالا و خدمات تولید شده را متناسب با رفع نیاز و در جهت کسب رضایت مشتری، تهیه و عرضه کند.

در این راه با برنامه هایی که تدوین می کند می تواند با شناسایی استعدادهای مشتری، زمان پرداخت بهای کالا و یا خدمت را متناسب با توانایی های وی تنظیم کند.

3. خدمات بازرگانی به اقتصاد کشور:

فعالیتهای بازرگانی در خدمت اجرای سیاستها و روش هایی است که اقتصاد هر کشوری برای خود بوجود می آورد.

به‌طور مثال چنانچه به دلایلی در یک کشور، ضرورت بر این باشد که واردات کالای مشخصی به کشور ممنوع شود، بازرگانی با اجرای این سیاست موجب تقویت تصمیم گیریهای اقتصادی کشور می شود.

چنانچه صادرات کالایی در اولویت سیاستهای کشور باشد، بازرگانی از طریق اجرای این سیاست، در خدمت تقویت بنیه اقتصادی کشور قرار خواهد گرفت. از سوی دیگر خدمات بازرگانی با تنظیم فاصله زمانی و مکانی بین تولیدکننده و مصرف کننده می تواند گردش کالاها را در اقتصاد کشور به نظم آورد و موجب مطلوب شدن اداره امور اقتصادی مردم یک کشور گردد.

ضمنا از طریق فعالیت های بازرگانی در سطح اقتصاد کشور، تقسیم کار بوجود می آید و هر تولیدکننده کالا و خدمات، به تولید کالای ویژه ای اشتغال می یابد. این امر باعث می شود که توانایی های فردی در کسب مهارتها بیشتر شود و در نتیجه افزایش کارایی تولید و در نهایت، تولید ملی کشور افزایش یابد.

در ادامه و در راستای تعریف کلی‌تر بازرگانی به شرح واحدهایی می‌پردازیم که فعالیت‌های بازرگانی را انجام می‌دهند.

واحدهای بازرگانی

فعالیت های اجرایی بازرگانی می تواند به وسیله فرد، گروه، سازمان و یا تشکیلاتی انجام شود و بصورت خصوصی یا دولتی و یا هردو صورت اداره گردد، که به هر یک از آنها یک واحد بازرگانی گفته و این واحدها به شکل زیر دسته‌بندی می شوند و به شرح ذیل به ویژگی های هر یک از آنها می پردازیم.

الف) واحدهای بازرگانی خصوصی:

این واحدها بوسیله فرد و یا افرادی که قصد همکاری با یکدیگر را دارند، تشکیل می شوند. در این واحدها سرمایه گذاری، مسئولیت، تصمیم گیری و نحوه اداره بنگاه به عهده یک شخص است. حوزه فعالیت های آنان محدود، در زمینه رقابتی ضعیف و دوره فعالیت آنها نیز غالبا کوتاه است..

هرچند محاسنی از قبیل آزادی در کار، محدود بودن واحد، امکان ارتباط مستقیم با مشتری برای واحدهای خصوصی برشمرده می شود.

اما این واحدها دارای عیوبی نیز هستند که بعضی از آنها عبارتند از: محدود بودن سرمایه، برنامه ریزی و نحوه مسئولیت در قبال طلبکاران. به همین دلیل گرایش به تولید واحدهای بازرگانی گروهی روز به روز بیشتر می شود. در این واحدها، عده ای از اشخاص سرمایه های معمولا کم یا زیاد خود را روی هم می گذارند تا با مجموع آنها به انجام امور بازرگانی بپردازند.

ب) واحدهای بازرگانی دولتی

در واحدهای بازرگانی دولتی، تامین سرمایه به عهده دولت است و عوامل اجرایی آن را کارمندان دولت تشکیل می دهند. هدف از تشکیل این واحدها در مجموع مصلحت و بهبود اوضاع اقتصادی و اجتماعی کشور است، هر چند اهداف کلان دیگری را نیز برای آن برشمرده اند که عبارتند از:

1) اهداف مالی

برخی از واحدهای بازرگانی را دولت ها بدان جهت در اختیار خود می گیرند که با استفاده از منابع آن، برای کشور کسب درآمد کنند، مانند شرکتهای بیمه، بانکها، راه آهن، هواپیمایی و … که در ایران دولتی هستند.

2) اهداف اقتصادی

برخی از واحدهای دیگر که زیر نظر دولتها فعالیت می کنند با هدف صرفا اقتصادی و تقویت بنیه تولیدی کشور اداره می شوند و البته ممکن است در بعضی از مواقع نیز متضرر شوند، اما چاره ای نیست. زیرا وجود آنها در اقتصاد کلان کشور موثر و ضروری است و بخش خصوصی نیز توان و امکان سرمایه گذاری در آنها را ندارد، مانند احداث کارخانه های بزرگ صنعتی از قبیل ذوب آهن، تولید فولاد، استخراج معادن، پالایشگاه های پتروشیمی و نیروگاه های برق

3) اهداف اجتماعی

واحدهای دیگری نیز وجود دارند که دولتها راساً اداره آن را به عهده می گیرند و هدف از تصدی آنها اهداف اجتماعی و رفاه عمومی است مانند موسسه های درمانی و بهداشتی، موسسه های آموزشی و تربیتی، سازمان بهزیستی، پست و تلفن و …

چالش های واحدهای بازرگانی دولتی

در مورد واحدهای بازرگانی دولتی همواره این اختلاف نظر وجود داشته که برخی، دخالت دولتها را در امور اقتصادی مفید می دانند و برخی دیگر دولتها را تاجر و صنعتگر خوبی نمی دانند.

دلایلی که منتقدان حضور دولت در فعالیت های اقتصادی بیان می کنند، این است که تجارب عملی نشان داده است که موتور محرکه فعالیت های اقتصادی «منفعت شخصی» است و آزادی برای فعالیت اقتصادی موجب می شود که مردم برای انتخاب شغل و تولید هر نوع کالایی که انتخاب می کنند، محدودیتی نداشته باشند.

همین امر سبب می گردد تا حداکثر سعی و تلاش خود را به عمل آورند و سطح تولیدات را بالا برند و در نتیجه با دنبال کردن منفعت شخصی، موجبات منافع طبقات مختلف اجتماعی را فراهم آورند.

در عوض طرفداران مداخله دولت در امور اقتصادی، می گویند که تجربه های تاریخی نشان داده است که تعقیب منافع خصوصی افراد منجربه تامین منافع اجتماعی نمی شود و لذا نمیتوان به امید اینکه عدم دخالت دولت موجب سامان یافتن اوضاع اقتصادی می شود منافع جامعه را قربانی منافع خصوصی نمود.

ج) واحدهای بازرگانی مختلط:

در واحدهای بازرگانی مختلط ، قسمتی از سرمایه را دولت و قسمتی دیگر را بخش خصوصی تامین می کند.

به طور مثال در یک بانک که با سرمایه مشترک دولت و بخش خصوصی تاسیس می شود ممکن است ۶۰ درصد سهام از آن دولت و مابقی توسط بخش خصوصی تامین شده باشد.

دولت ها سعی می کنند در ایجاد چنین واحدهایی همیشه بیش از ۵۱ درصد سهام را در دست داشته باشند تا بتوانند بر آنها اعمال مدیریت کنند.

شرکت‌های تجاری / بازرگانی

شرکت‌های تجاری / بازرگانی، شرکت‌هایی هستند که بین دو یا چند نفر به‌ منظور تحصیل سود و با رعایت مقررات مربوطه تشکیل و ثبت می شوند. این شرکت‌ها را می‌توان بر اساس فاکتورهای گوناگون در چند دسته‌بندی قرارداد. براساس ماده ۲۰ قانون تجارت به ۷ گونه تقسیم می‌شوند:

1- شرکت سهامی

2- شرکت با مسئولیت محدود

3- شرکت تضامنی

4- شرکت مختلط غیر سهامی

5- شرکت مختلط سهامی

6- شرکت نسبی

7- شرکت تعاونی تولید و مصرف

پرداختن به این شرکت ها به صورت دقیق و کامل، بسیار طولانی و از موضوع اصلی مقاله جداست و انشاءالله در مقاله جداگانه بطور مفصل به این موضوع پرداخته خواهد.

منابع:

سایت مجتمع ثبتی، اداری و حقوقی ایلیا

سایت آراد برندینگ

سایت شرکت سلطان یاقوت

دانشنامة آزاد ویکی‌پدیا

سایت توسینسو – نویسنده : محمد نصیری

سایت شرکت مهرارقام رایانه

وب سایت آسمونی

سایت ثبت تکسفیر

سایت حساب آموز

سایت شرکت بازرگانی فیروزه

وبلاک تجارت – کامرس

سایت ایران کارخانه

ویکی فقه

fa.nsp-ie.org

https://fa.kyaaml.org

سایت موسسه حقوقی آرازفرتاک

سایت ارقان

سایت فنون مدیریت

سامانه جامع تجارت

انواع فعالیت‎های تجاری – نوشته شده توسط سعید قنبری دمساز

kelase5-5.blogsky.com

دیکشنری آنلاین آبادیس

سایت صدرا تجارت

سایت ویرگول

سایت شرکت سرشاران

سایت بهینگی – نویسنده مطلب فرشته قائمی طلب

سایت شرکت مالی بازرگانی لیان سیکا ( سهامی خاص )